Pytania: Optymalizacja i diagnostyczne poziomy referencyjne

33 pytań z kategorii „Optymalizacja i diagnostyczne poziomy referencyjne" na egzamin na inspektora ochrony radiologicznej typu S (IOR-S). Przy każdym pytaniu widać poprawną odpowiedź, a jego strona ma też wyjaśnienie „po ludzku" i dosłowny cytat z przepisu.

1. 1Jakim działaniem, oprócz ograniczania dawek, realizuje się według ustawy Prawo atomowe optymalizację ochrony radiologicznej pacjenta?Odpowiedź: Redukcją badań niepotrzebnie powtarzanych
2. 2Kiedy, według rozporządzenia MZ w sprawie ekspozycji medycznej, stosowanie fluoroskopii jest dopuszczalne?Odpowiedź: Gdy ze względów diagnostycznych nie może być zastąpiona radiografią
3. 3Zwiększenie napięcia z jednoczesnym zmniejszeniem mAs, tak aby dawka na detektorze pozostała podobna, zwykle:Odpowiedź: zmniejsza dawkę pacjenta kosztem obniżenia kontrastu obiektu
4. 4Stosowania których przepisów ustawa Prawo atomowe wyłącza w odniesieniu do obrazowania pozamedycznego z wykorzystaniem urządzeń radiologicznych?Odpowiedź: Przepisów o ogranicznikach dawek i dawkach granicznych dla ogółu ludności
5. 5Według rozporządzenia MZ w sprawie warunków bezpiecznego stosowania promieniowania jonizującego dla wszystkich rodzajów ekspozycji medycznej osłony osobiste pacjenta stosuje się do ochrony:Odpowiedź: części ciała niebędących przedmiotem badania, zwłaszcza w wiązce pierwotnej
6. 6Diagnostyczny poziom referencyjny w rozumieniu ustawy Prawo atomowe odnosi się do:Odpowiedź: typowych badań u pacjentów o standardowej budowie ciała lub na standardowych fantomach
7. 7Jak w radiologii zabiegowej należy ustawić lampę rentgenowską i rejestrator obrazu względem pacjenta?Odpowiedź: Lampę możliwie daleko od pacjenta, rejestrator możliwie blisko pacjenta
8. 8Według rozporządzenia MZ w sprawie warunków bezpiecznego stosowania promieniowania jonizującego dla wszystkich rodzajów ekspozycji medycznej w dokumentacji medycznej pacjenta po badaniu rentgenodiagnostycznym (poza stomatologicznymi zdjęciami wewnątrzustnymi) zapisuje się:Odpowiedź: fizyczne parametry ekspozycji pozwalające odtworzyć warunki badania i dawkę
9. 9Jakiego trybu pracy aparatury rentgenowskiej należy unikać w radiologii zabiegowej, jeżeli jest to uzasadnione klinicznie?Odpowiedź: Trybu wysokiej mocy dawki
10. 10Jaką wielkością zwykle wyraża się diagnostyczny poziom referencyjny dla stomatologicznego zdjęcia wewnątrzustnego?Odpowiedź: Kermą w powietrzu na końcu tubusu
11. 11Gabinet zastąpił błony klasy E sensorami cyfrowymi, ale pozostawił dotychczasowe czasy ekspozycji. Co należy zrobić?Odpowiedź: Dostosować czasy do sensora, zwykle je skracając, i sprawdzić jakość obrazu
12. 12Szeroki zakres dynamiczny detektorów cyfrowych sprzyja stopniowemu zawyżaniu ekspozycji (dose creep), ponieważ:Odpowiedź: po przetworzeniu prześwietlony obraz wygląda prawidłowo
13. 13Jak często i przez kogo dokonywany jest przegląd diagnostycznych poziomów referencyjnych?Odpowiedź: Nie rzadziej niż co 5 lat, przez Krajowe Centrum Ochrony Radiologicznej w Ochronie Zdrowia
14. 14Zgodnie z rozporządzeniem MZ w sprawie ekspozycji medycznej, co ogranicza się do niezbędnego minimum w procedurach mammograficznych?Odpowiedź: Stosowanie geometrycznego powiększenia obrazu
15. 15Dla których osób jednostka ochrony zdrowia ustanawia i stosuje ograniczniki dawki (limity użytkowe dawki) w związku z ekspozycją medyczną?Odpowiedź: Dla uczestników eksperymentów medycznych lub badań klinicznych oraz opiekunów
16. 16Co lekarz określa indywidualnie dla uczestnika eksperymentu medycznego, w odniesieniu do którego oczekuje się bezpośredniej korzyści diagnostycznej lub terapeutycznej?Odpowiedź: Docelowe poziomy dawek
17. 17Podczas procedury radiologii zabiegowej sumaryczna kerma w powietrzu w punkcie referencyjnym przekroczyła 5 Gy. Zgodnie z rozporządzeniem MZ w sprawie ekspozycji medycznej, jakie postępowanie wobec pacjenta jest wymagane?Odpowiedź: Badania kontrolne co najmniej raz w tygodniu przez 21 dni po procedurze
18. 18Według rozporządzenia MZ w sprawie warunków bezpiecznego stosowania promieniowania jonizującego dla wszystkich rodzajów ekspozycji medycznej jezdny i przenośny sprzęt radiologiczny (poza sprzętem do zdjęć wewnątrzustnych) stosuje się:Odpowiedź: gdy przybycie pacjenta do aparatu stacjonarnego jest medycznie przeciwwskazane
19. 19Ograniczenie pola wiązki do obszaru niezbędnego diagnostycznie powoduje:Odpowiedź: zmniejszenie dawki pacjenta i promieniowania rozproszonego, a więc lepszy kontrast
20. 20W radiologii zabiegowej, poza ogólnymi wymaganiami optymalizacji, ustawa Prawo atomowe nakazuje podejmować kroki, aby zapobiec:Odpowiedź: popromiennym uszkodzeniom skóry i tkanek pod nią położonych
21. 21Na czym według ustawy Prawo atomowe polega optymalizacja ochrony radiologicznej pacjenta w radioterapii?Odpowiedź: Na możliwie maksymalnej ochronie zdrowych narządów i tkanek przy podaniu zaplanowanej dawki
22. 22Jaki warunek dotyczący przesuwu stołu obowiązuje w sekwencyjnym badaniu TK, jeżeli inne postępowanie nie jest uzasadnione klinicznie?Odpowiedź: Przesunięcie stołu między skanami nie mniejsze niż szerokość kolimowanej wiązki
23. 23Które działanie wymienione w rozporządzeniu MZ w sprawie ekspozycji medycznej pozwala uniknąć kumulacji dawki w jednym miejscu skóry pacjenta podczas procedur zabiegowych?Odpowiedź: Zmienianie położenia miejsca wejścia wiązki pierwotnej
24. 24Zgodnie z ustawą Prawo atomowe w badaniach diagnostycznych dawki skuteczne otrzymywane przez pacjentów ogranicza się do:Odpowiedź: możliwie najniższego poziomu, który zapewni wynik o założonej jakości diagnostycznej
25. 25Dla jakich badań jednostka ochrony zdrowia stosuje diagnostyczne poziomy referencyjne zgodnie z ustawą Prawo atomowe?Odpowiedź: Dla badań rentgenodiagnostycznych, medycyny nuklearnej i radiologii zabiegowej
26. 26Po zabiegu kardiologii interwencyjnej aparat wskazał sumaryczną kermę w punkcie referencyjnym 3,8 Gy i sumaryczny DAP 540 Gy·cm². Zgodnie z rozporządzeniem MZ w sprawie ekspozycji medycznej, jakie obowiązki z tego wynikają?Odpowiedź: Zapis dawki w dokumentacji oraz badania kontrolne co najmniej raz w tygodniu przez 21 dni
27. 27Kolimator okrągły o średnicy 60 mm zastąpiono prostokątnym o wymiarach 30 × 40 mm. Ile razy w przybliżeniu zmniejszy się pole napromienianej skóry?Odpowiedź: Około 2,4 raza
28. 28Która zmiana protokołu CBCT zmniejsza dawkę pacjenta, jeśli jakość obrazu pozostaje wystarczająca?Odpowiedź: Mniejsza liczba projekcji lub obrót częściowy
29. 29Dodatkową filtrację miedzianą stosuje się m.in. w badaniach pediatrycznych i we fluoroskopii, ponieważ:Odpowiedź: silnie utwardza wiązkę i zmniejsza dawkę w skórze pacjenta
30. 30Jak współczesne zalecenia oceniają fartuch ochronny na gonady przy stomatologicznym zdjęciu wewnątrzustnym?Odpowiedź: Jego wpływ na dawkę jest znikomy, bo gonady leżą daleko od wiązki
31. 31Zgodnie z rozporządzeniem MZ w sprawie ekspozycji medycznej, jak należy uzyskać obrazy warstw pośrednich w spiralnym badaniu TK?Odpowiedź: Rekonstruować je z istniejących danych zamiast wykonywać dodatkowe obrazy
32. 32Dlaczego przy płytach fosforowych i sensorach cyfrowych łatwo przeoczyć zbyt dużą ekspozycję pacjenta?Odpowiedź: Szeroki zakres dynamiczny i automatyczne skalowanie jasności maskują nadmiar dawki
33. 33U małych dzieci i przy zdjęciach cienkich części ciała (np. dłoni) zwykle nie stosuje się kratki przeciwrozproszeniowej, ponieważ:Odpowiedź: promieniowania rozproszonego jest mało, a kratka niepotrzebnie zwiększałaby dawkę