Pytania: Brachyterapia i źródła

31 pytań z kategorii „Brachyterapia i źródła" na egzamin na operatora urządzeń do brachyterapii (S-Z). Przy każdym pytaniu widać poprawną odpowiedź, a jego strona ma też wyjaśnienie „po ludzku" i podstawę, na której opiera się odpowiedź.

1. 1Zabieg HDR wykonany nowym źródłem Ir-192 trwał 6 minut. Przyjmij T½ = 74 dni. Ile będzie trwał zabieg o tej samej dawce i tym samym rozkładzie po 148 dniach?Odpowiedź: 24 minuty
2. 2Na czym polega brachyterapia impulsowa (PDR)?Odpowiedź: Źródło kroczące podaje dawkę w impulsach, zwykle co godzinę, naśladując LDR
3. 3Który nuklid był dawniej powszechnie stosowany w ginekologicznej brachyterapii LDR i został wyparty głównie przez Ir-192 w technice HDR?Odpowiedź: Cs-137
4. 4Gdzie leży punkt odniesienia w formalizmie AAPM TG-43 do obliczania dawki wokół źródła?Odpowiedź: 1 cm od środka źródła, na osi poprzecznej (θ = 90°)
5. 5Gdzie znajduje się źródło aparatu HDR, gdy nie trwa napromienianie?Odpowiedź: W sejfie (pojemniku osłonowym) wewnątrz głowicy aparatu
6. 6Czym implant stały różni się od implantu czasowego w brachyterapii?Odpowiedź: Źródła zostają w tkance na stałe i podają dawkę aż do rozpadu
7. 7Jaką wielkością ICRU zaleca opisywać moc fotonowego źródła do brachyterapii?Odpowiedź: Mocą referencyjnej kermy w powietrzu w odległości 1 m
8. 8Jak w klasycznym systemie manchesterskim definiuje się punkt A w brachyterapii raka szyjki macicy?Odpowiedź: 2 cm powyżej sklepień pochwy wzdłuż sondy i 2 cm bocznie od jej osi
9. 9Do aparatu HDR podłączono prowadnicę przesyłającą o innej długości niż przyjęta w planie leczenia. Jaki może być skutek?Odpowiedź: Przesunięcie pozycji postoju źródła i dawka w złym miejscu
10. 10Jaka jest typowa aktywność nominalna nowego źródła Ir-192 w aparacie HDR?Odpowiedź: Około 370 GBq (10 Ci)
11. 11Dlaczego źródło Ir-192 w aparacie HDR wymienia się zwykle co około 3-4 miesiące?Odpowiedź: Bo aktywność maleje o połowę co około 74 dni i zabiegi się wydłużają
12. 12Napromienianie raka przełyku lub oskrzela źródłem przesuwanym w cewniku umieszczonym w świetle narządu to brachyterapia:Odpowiedź: śródprzewodowa
13. 13Leczenie raka szyjki macicy aplikatorami wprowadzonymi do jamy macicy i pochwy to przykład brachyterapii:Odpowiedź: dojamowej
14. 14Co powinno się stać ze źródłem HDR, gdy podczas napromieniania zaniknie zasilanie sieciowe?Odpowiedź: Aparat wycofa źródło do sejfu, korzystając z zasilania zastępczego
15. 15Od jakiej mocy dawki w punkcie przepisania dawki ICRU (raport 38) zalicza brachyterapię do wysokiej mocy dawki (HDR)?Odpowiedź: Powyżej 12 Gy/h
16. 16W jaki sposób w aparacie HDR ze źródłem kroczącym kształtuje się rozkład dawki?Odpowiedź: Dobierając pozycje postoju źródła i czasy postoju w nich
17. 17Jak nazywa się objętość obejmująca guz widoczny w badaniach (GTV) wraz z obszarem możliwego mikroskopowego szerzenia się nowotworu?Odpowiedź: Kliniczna objętość tarczowa (CTV)
18. 18W której technice brachyterapii igły lub kateter wprowadza się bezpośrednio do tkanki guza, np. gruczołu krokowego lub piersi?Odpowiedź: Śródtkankowej
19. 19Operator przerwał napromienianie HDR przyciskiem przerwy na konsoli. Co dzieje się ze źródłem i zapisem zabiegu?Odpowiedź: Źródło wraca do sejfu, a aparat zapamiętuje podane czasy postoju
20. 20Do czego służy źródło atrapowe (kabel sprawdzający) w aparacie HDR?Odpowiedź: Do sprawdzenia drożności i długości kanałów przed wysunięciem źródła
21. 21W jakich zmianach stosuje się najczęściej brachyterapię powierzchniową z aplikatorem lub maską przylegającą do ciała?Odpowiedź: W nowotworach skóry i zmianach płytkich
22. 22Czym ziarna Pd-103 różnią się od ziaren I-125 stosowanych w implantach stałych?Odpowiedź: Krótszym okresem półrozpadu (ok. 17 dni), więc dawkę podają szybciej
23. 23Dlaczego w brachyterapii dawka bardzo szybko maleje wraz z odległością od źródła?Odpowiedź: Bo blisko źródła dominuje prawo odwrotności kwadratu odległości
24. 24Jaką funkcję pełni indekser w aparacie HDR?Odpowiedź: Kieruje źródło kolejno do kanałów, do których podłączono prowadnice
25. 25Jaka jest główna zaleta źródła Co-60 w aparatach HDR w porównaniu z Ir-192?Odpowiedź: Długi okres półrozpadu (ok. 5,3 roku), więc wymiana jest rzadka
26. 26Które cechy sprawiają, że I-125 nadaje się do stałych implantów w gruczole krokowym?Odpowiedź: Energia fotonów ok. 28 keV i okres półrozpadu ok. 60 dni
27. 27Do czego służy mechanizm ręcznego (awaryjnego) wycofania źródła w aparacie HDR?Odpowiedź: Do wciągnięcia źródła do sejfu, gdy zawiedzie napęd i konsola
28. 28Przed zabiegiem z kilkoma kateterami operator sprawdza podłączenie prowadnic do indeksera. Co jest przy tym najważniejsze?Odpowiedź: Zgodność numeru kanału z numerem kateteru w planie
29. 29Na czym polega zasada ładowania następowego (afterloading) w brachyterapii?Odpowiedź: Puste aplikatory zakłada się najpierw, a źródło wprowadza dopiero później
30. 30Implant stały I-125 ma początkową moc dawki 0,07 Gy/h. Przyjmij T½ = 60 dni (1440 h). Jaką dawkę poda implant do całkowitego rozpadu źródeł?Odpowiedź: Około 145 Gy
31. 31Kabel sprawdzający napotyka opór w jednym z kateterów, np. w miejscu załamania. Jak powinien zachować się aparat HDR?Odpowiedź: Przerywa sekwencję, nie wysyła źródła aktywnego i zgłasza błąd